بررسی شیوه‌های سرقت و آسیب‎رسانی به منابع کتابخانه‎ای و عوامل مؤثر بر آن‌‌ها در کتابخانه‌های دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در سال 1392

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه علامه طباطبائی،

2 کارشناسی ارشدعلم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

3 کارشناس پرستاری، مسئول بخش جراحی دانشکده دندانپزشکی اصفهان

چکیده

هدف این پژوهش، تعیین شیوه‎های سرقت و آسیب‌رسانی به منابع کتابخانه‎ای و عوامل مؤثر بر آن‌ها در کتابخانه‎های دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در سال 1392 بوده است. روش پژوهش، پیمایشی و نوع مطالعه کاربردی بوده است. ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه­ها­ی محقق ساخته بر اساس مقیاس لیکرت بود و پایایی آن از طریق همبستگی آزمون - آزمون مجدد محاسبه ‎شد که ضریب همبستگی 917/0 به دست آمد. جامعه آماری شامل 6427 نفر دانشجو بوده که 379 نفر بر اساس جدول مورگان انتخاب شدند و 57 نفر از کتابداران دانشگاه علوم پزشکی اصفهان بودند. روش گردآوری اطلاعات مراجعه حضوری به جامعه موردنظر بوده و نوع آمار توصیفی و نرم­افزار مورداستفاده اس­پی­اس­اس بوده است. بر اساس یافته‎های تحقیق افزایش تعداد کارمندان (70 درصد) و خرید نسخ بیشتر از یک منبع (56 درصد)؛ و تجهیز کتابخانه به دوربین‎های مداربسته (81 درصد)، تذکر و برخورد لفظی، پرداخت جریمه و اخراج افراد آسیب‌رسان از راهکارهای جلوگیری از آسیب‎رسانی به منابع کتابخانه مطرح شده است. نتایج نشان داد اقدام جدی در آسیب­رسانی به منابع کتابخانه، جدا کردن کتاب از جلد و یا بریدن اوراق و تصاویر آن بوده است. کتابداران 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating Ways of Theft and Damage to the Library Resources and the Factors Affecting them in the Libraries of Isfahan University of Medical Sciences in 2012

نویسندگان [English]

  • Nafiseh Sabzevari 1
  • Hasan Ghahnavieh 2
  • Marzieh Ahmadpour 3
1 M.A. Student of Knowledge and Information Science, Allameh Tabataba'i University, Tehran,
2 . M.A. at Knowledge and Information Science, Isfahan University of Medical Sciences
3 Nursing expert and Department of Surgery, Dentistry Faculty Of Isfahan University, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran
چکیده [English]

Purpose of this study was to investigate ways of theft and damage to the library resources and the factors affecting them in the Libraries of Isfahan University of Medical Sciences in 2012. Method of this research is Survey and type of study is functional. Data collection tool is researcher made questionnaire based on the Likert scale and test-retest reliability was calculated through test-retest correlation coefficient which is 0/917 and statistical population consists of 64 students of whom 379 were selected based on Morgan table and 57 people from Isfahan University of Medical Sciences Library. The data refers to the population and descriptive statistics and SPSS software has been used. The findings showed that increasing the number of employees (70%) and purchasing more copies of a source (56%); and library equipment Surveillance cameras (81%), dealing verbal warnings and fining and expelling the culprits as ways to prevent damage to library materials have been proposed. The results showed that serious actions in damaging library resources included: separating the book from its cover, or cutting the pages and photos of the book. And know that the regulations were effective in damage to library resources.

کلیدواژه‌ها [English]

  • damage
  • Isfahan University of medical sciences
  • Theft
  • libraries
  • library resources
  • university libraries
  • library theft detection systems  

تاج­الدینی، اورانوس؛ موسوی، علی. (1389). مدیریت امنیت در معماری فضاهای کتابخانه­ای. کتاب ماه کلیات، 13(5)، 64-67.

جمالی، فیض‎اله. (1385). نگاهی به سیستم امنیت کتابخانه‌ها. مجلهالکترونیکی پژوهشگاه مرکز اطلاعات و مدارک علمی ایران، 5(2).

جولائی، سمیه. (1384). بررسی عوامل تأثیرگذار در سرقت و آسیب­رسانی به منابع کتابخانههای دانشکدههای پزشکی و کتابخانههای مرکزی دانشگاههای علوم پزشکی تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع­رسانی، تهران، ایران.

حاجی زین‌العابدینی، محسن. (1387). مسائل و تجهیزات امنیتی در کتابخانه‌ها و مراکز اطلاع‌رسانی: بررسی جنبه‌های انسان‌مدار. کتاب ماه کلیات ،124، 16-25.

حریری، نجلا؛ نظری، زهرا. (1391). امنیت اطلاعات در کتابخانه­های دیجیتال. فصلنامه کتابداری و اطلاع­رسانی، 15(2)، 61- 90.

رونالد آر.، پاول. (1385). روش­های اساسی پژوهش برای کتابداران. ترجمه نجلا حریری. تهران: دانشگاه آزاد اسلامی علوم و تحقیقات تهران.

سالاری محمود. (1387). نقد و نظری بر مسئله از دست دادن منابع در کتابخانه‎ها با نگاهی به کتابخانه‎های آستان قدس رضوی. فصلنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، 40(4). بازیابی در 20 اسفند، 1392، از http://www.aqlibrary.ir.

شعبانی، احمد؛ مرجانی، عباس. (1386). ایمنی کتابخانه­های وابسته به سازمان آستان قدس رضوی از دیدگاه مسئولان. مدیریت اطلاعات سلامت، 4(2)، 223- 230.

کلاس جاپ، رابرت. (1374). شرایط ایمنی در ساختمان کتابخانه. ترجمه­ی پرویز عازم. مجله تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه­های عمومی (پیام کتابخانه)، 4(3 و 4)، 58-62.

میرحسینی، زهره؛ تقی چیزری، مهشید. (1389). مطالعه تطبیقی شرایط ایمنی کتابخانه­های عمومی وابسته به سازمان فرهنگی هنری شهرداری و نهاد کتابخانه­های عمومی کشور در شهر تهران. فصلنامه تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی، 16(4)، 151- 182.

ناصری مالوانی، علیرضا. (1385). امکان­سنجی حفاظت و نگهداری نسخ خطی در کتابخانه­های ملی و مرکزی دانشگاه تهران، مرعشی نجفی، مرکز آستان قدس رضوی و ملک با طرح دیجیتالی کردن این نسخ. (پایان‌نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران.

Bello, M. A. (1998). Library security, materials theft and mutilation in technological university libraries in Nigeria. LibraryManagement, 19 (6), 379 – 386.

Ellis Badu, E. (1998). The preservation of library materials: a case study of university of science and technology library in Ghana. Aslib proceedings, 42 (4), 119-125.

Klaus Jopp, R. (1992). Security in library building. Library building and planning leaflet, 2, 199-207.

Kuzma, J. (2010). European digital libraries: web security vulnerabilities. Library Hi Tech, 28(3), 402 – 413.

Liu, J. (1999). Preservation of library materials in china: problems and solutions. AsianLibraries, 8 (12), 480–483.

UC Davis General Library: Administrative Unit Review (2002). Library safety and security, Retrieved 1 june 2016 from http://library.ucdavis.edu.pdf