تحلیل سطوح همکاری علمی پژوهشگران ایرانی در پایگاه وب‌آو‌ساینس : مطالعه موردی حوزه علوم اجتماعی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبائ

2 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه علامه طباطبائی

3 دانشیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، تحلیل شبکه همکاری علمی پژوهشگران ایرانی حوزه علوم اجتماعی در پایگاه وب­آو­ساینس از ابتدا تا پایان سال 2014 میلادی بوده است. پژوهش با استفاده از فنون تحلیل استنادی و تحلیل سطح همکاری علمی از ابزارهای علم‌سنجی انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش را، تولیدات علمی پژوهشگران ایرانی حوزه علوم اجتماعی تشکیل داده که از اولین تولید علمی نمایه شده در پایگاه وب آو ساینس تا پایان سال 2014 (شامل 9318 مقاله) را در حوزه نامبرده در برمی‌گرفت. داده‌ها از پایگاه وب آو ساینس استخراج‌ شده و سپس با استفاده از نرم‌افزارهای هیست سایت و بایب اکسل تجزیه‌وتحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان داد که مقاله‌های حاصل همکاری در حوزه علوم اجتماعی در سال‌های مختلف از سیر صعودی برخوردار بوده است. بر اساس یافته‌های پژوهش جایگاه ایران در بین کشورهای خاورمیانه، ازنظر میزان تولیدات علمی در رتبه سوم بعد از دو کشور رژیم صهیونیستی و ترکیه قرار گرفت. بیشترین میزان همکاری ایران با کشورهای آمریکا، بریتانیا و کانادا بود. سطح همکاری درون‌سازمانی 08/46 درصد و برون‌سازمانی 55/24 درصد و بین‌المللی 22 درصد بود. به‌طورکلی میانگین ضریب مشارکت نویسندگان در دوره موردبررسی 64 درصد و از روند صعودی برخوردار بوده است. این امر بیانگر افزایش تمایل نویسندگان به تولید مدارک مشارکتی در طول این دوره بوده و بیشترین مشارکت در تولید مدارک سه و دو نویسندگی برآورد شده است. به‌طورکلی یافته‌های این پژوهش نشان از تمایل پژوهشگران برای تولید علم به‌صورت مشارکتی داشت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analysing Levels of Scientific Collaboration of Iranian Researchers in the Web of Science: A Case Study of Social Sciences

نویسندگان [English]

  • Zohreh Pourkarimi Daranjani 1
  • Golnessa Galyani-Moghaddam 2
  • Ali Jalali Dizaji 3
1 M.A. in Knowledge and Information Science, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran
2 Assistant Professor in Knowledge and Information Science, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran
3 Assistant Professor in Knowledge and Information Science, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran
چکیده [English]

The purpose of this study is to analyze the scientific cooperation network of Iranian researchers in the field of social sciences at the Web-based site from the beginning to the end of 2014. Scientometrics and network analysis indicators were used. Statistical population consists of scientific production of Iranian researchers in the Web of Science since the appearance of the first publication (with an affiliation to an Iranian university/institute) to the end of 2014 (9318 articles). The data were extracted from the Web of Science and analysed by Bibexcel, HistCite, and VOS Viewer. The findings of the research indicate that the articles of cooperation in the field of social sciences have been on a par with the following years. Based on the findings of the research, Iran's position in Middle Eastern countries is ranked third among the countries of Zionist regime and Turkey in terms of scientific production. Iran collaborated most with USA, UK, and Canada.The result showed 46.08 percent inter-institutional collaboration, 24.55 per cent intra-institutional collaboration, and 22 percent international collaboration. Overall, results indicated the average collaboration coefficient was 64%, and the trend has been upward, which indicates an increased willingness by Iranians authors for cooperative papers. The most dominated model of authorship was two and three authored articles respectively. In general, the findings of this study indicate the willingness of researchers to produce science in a collaborative way.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Collaboration
  • Co-authorship
  • Social Sciences
  • Iran
  • Web of Science  

اسدی، مریم و ثقفی، سامان. (1391). بررسی میزان هم تألیفی پژوهشگران ایرانی در حوزه فنی و مهندسی در سال‌های 1990 تا 2010. آموزش مهندسی ایران، 14(55)، 111-134.

دیدگاه، فرشته و دیدگاه آرزو. (1390). بررسی انتشارات علمی کشورهای خاورمیانه در نمایه استنادی علوم اجتماعی طی 30 سال اخیر. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 26(3)، 717-734.

دیدگاه، فرشته و عرفان منش، محمدامین. (1388). بررسی تألیفات مشترک ایران و کشورهای جنوب شرق آسیا در پایگاه «وب آو ساینس». علوم و فناوری اطلاعات ایران، 24(4)، 85-102.

سهیلی، فرامرز؛ عصاره، فریده و فرج پهلو، عبدالحسین. (1392). بررسی تأثیر راهبردهای هم نویسندگی بر بهره‌وری پژوهشگران علم اطلاعات. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات.16(1)، 190-208.

گلینی مقدم، گلنسا و طاهری، پروین. (1394). ترسیم شبکه هم نویسندگی و ضریب همکاری پژوهشگران ایرانی در حوزه هوافضا در نمایه استنادی علوم تا 2014 میلادی. مطالعات دانش‌شناسی. 1(3)، 23-42.

نوروزی، علیرضا و ولایتی، خالید (1386). همکاری علمی پژوهشی: جامعه‌شناسی همکاری علمی. تهران: چاپار.

Gonzalez- Alcaide, G., Aleixandre-Benavent, R., Navarro-Molina, C., & Valderrama-Zurian, J. C. (2008). Coauthorship networks and institutional collaboration patterns in reproductive biology. Fertility and sterility, 90(4), 941-956.

Stefano, D., Fuccella, V., Vitale, M. P. & Zaccarin, S. (2013). The Use of different data sources in the analysis of co-authorship networks and scientific performance. Social Networks [serial online]. 35(3), 370-381.

Kumar, S. & Jan, J. M. (2013). Mapping research collaborations in the business and management field in Malaysia, 1980-2010. Scientometrics, 97(3), 491-517.

Niu, F., & Qiu, J. (2014). Network structure, distribution and the growth of Chinese international research collaboration. Scientometrics, 98(2), 1221-1233.