کلیدواژه‌ها = اشتراک‌گذاری دانش
مدیریت اطلاعات و دانش

کاوش انگیزه برای مشارکت در به اشتراک‌گذاری دانش درون‌سازمانی

دوره 12، شماره 43، تابستان 1404، صفحه 61-94

https://doi.org/10.22054/jks.2024.76163.1618

زهره شرعی، مرضیه دهقانی زاده، محمد حسن زاده اودرجی

چکیده هدف پژوهش حاضر کاوش انگیزه برای مشارکت در به اشتراک‌گذاری دانش درون‌سازمانی بود که بر اساس پارادایم تفسیری و با رویکرد کاربردی توسعه‌ای به‌صورت کیفی انجام شد و برای جمع‌آوری داده‌ها از مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته استفاده شد. جامعه آماری این پژوهش، اعضای هیئت‌علمی دانشگاه پیام‌نور بودند که 16 نفر به‌صورت هدفمند بر اساس معیارهایی انتخاب شدند. روایی و پایایی داده‌های به‌دست‌آمده از مصاحبه‌ها با استفاده از معیارهای مقبولیت و قابلیت تائید و باز آزمون بررسی شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از روش داده‌بنیاد و فرایند کدگذاری در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد. کدگذاری‌ها در هر سه مرحله تشریح و مدل انگیزه به اشتراک‌گذاری دانش درون‌سازمانی برای اعضای هیئت‌علمی دانشگاه پیام‌نور بر اساس روش داده‌بنیاد ترسیم شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که چهار مقوله هم‌راستایی راهبردی اشتراک دانش، عوامل مدیریتی، عوامل فردی و ایجاد محتوا عوامل تأثیرگذار در انگیزة اشتراک‌گذاری دانش بوده؛ همچنین، محیط اشتراک، جنبه‌های آموزشی، ارزیابی، مسائل فنی، زیرساخت و مسائل اطلاعاتی، عوامل اصلی زمینه‌ای هستند و دو مقوله عوامل شخصیتی اعضا و بی‌ثباتی فرهنگ سازمانی به‌عنوان مقوله‌های مداخله‌گر شناسایی شدند و راهبردهای این پژوهش شامل چهار عامل تحول، رشدگرایی، بافت سازمانی و راهبردهای سازمانی است و بخش آخر مدل پژوهش، شامل پویایی سازمانی، پیامدهای اجتماعی، توسعه عوامل ساختاری و ایجاد سازمان یادگیرنده به‌عنوان پیامدهای ارتقای انگیزة اشتراک‌گذاری دانش در میان اعضای هیئت‌علمی دانشگاه پیام‌نور شناسایی شدند.

مدیریت اطلاعات و دانش

بررسی رابطه بین هوش مصنوعی و عملکرد کارکنان: نقش میانجی تسهیم دانش

دوره 12، شماره 43، تابستان 1404، صفحه 123-150

https://doi.org/10.22054/jks.2025.83755.1688

سیف اله اندایش، زهرا کیان راد

چکیده هدف از انجام این پژوهش بررسی رابطه بین هوش مصنوعی و عملکرد کتابداران پزشکی: نقش میانجی تسهیم دانش در بین مدیران، کارکنان اداری، رؤسای کتابخانه‌های علوم پزشکی تابعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مستقر در شهر تهران است. روش پژوهش حاضر، توصیفی و از نوع پیمایشی بوده و براساس هدف، کاربردی است. جامعه آماری مدیران، کارکنان اداری، رؤسای کتابخانه‌های علوم پزشکی تابعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مستقر در شهر تهران بوده و به دلیل محدود بودن حجم جامعه آماری، همه جامعه با استفاده از روش سرشماری لحاظ گردیده است که 176 نفر به کار گرفته شد. ابزار گردآوری اطلاعات این پژوهش برای جهت سنجش هوش مصنوعی از پرسش‌نامه چن و همکاران (۲۰22) که حاوی 22 گویه‌ای که طیف گسترده‌ای از ابعاد هوش مصنوعی را در بر بگیرند، استفاده شد. جهت سنجش عملکرد کارکنان از پرسش‌نامه استیفن (2005) که حاوی 12 گویه، همچنین جهت سنجش تسهیم دانش از پرسش‌نامه داماج و همکاران (2016) که حاوی 12 گویه، استفاده شد؛ که پایایی آن از طریق آزمون آلفای کرونباخ و روایی آن از طریق روایی همگرا و روایی واگرا مورد تأیید قرار گرفت. تحلیل داده‌ها با استفاده از شاخص‌های آمار توصیفی همچون توزیع فراوانی و آمار استنباطی و روش مد‌ل‌سازی معادلات ساختاری با Smart PLS انجام شد. یافته‌ها نشان داد، هوش مصنوعی بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنی‌داری دارد و همچنین هوش مصنوعی بر تسهیم دانش تأثیر مثبت دارد. تسهیم دانش بر عملکرد کارکنان تأثیر مثبت و معنی‌داری دارد. نتایج نشان داد تسهیم دانش به‌عنوان یک میانجی کامل در رابطه بین هوش مصنوعی و عملکرد کارکنان عمل می‌کند.

مدیریت اطلاعات و دانش

بررسی فرهنگ و روش‌های اشتراک‌گذاری دانش در میان کارکنان کتابخانه‌های عمومی شهرستان اهواز

دوره 11، شماره 39، تابستان 1403، صفحه 149-178

https://doi.org/10.22054/jks.2023.73520.1575

ریحانه ایزدیان، گلنسا گلینی مقدم، رضا ملکی

چکیده هدف پژوهش، بررسی وضعیت فرهنگ، فناوری اطلاعات و ارتباطات و روش­های اشتراک‌­گذاری دانش در میان کارکنان (کتابداران و مدیران) کتابخانه‌های عمومی شهرستان اهواز است. پژوهش کاربردی و به شیوه پیمایشی انجام شده است. جامعه آماری تمامی کارکنان (مدیران و کتابداران) کتابخانه‌های عمومی شهرستان اهواز که نمونه پژوهش با روش سرشماری به‌دست‌آمده‌ و زمان اجرا، سال 1401 بوده است. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسش‌نامه محقق ساخته استفاده شده‌است که روایی صوری پرسش‌نامه با نظر متخصصین و پایایی آن، با استفاده از آلفای کرونباخ (90/)0 و دونیمه کردن (85/0) به‌دست آمده است. به لحاظ مؤلفه‌های فرهنگ اشتراک‌گذاری، رقابت بین کارکنان برای اشتراک دانش با بالاترین میانگین (16/ 3) بهترین وضعیت را داشته است و انگیزه مدیران برای اشتراک دانش با سایر کتابخانه‌­ها با میانگین 70/2 در پایین‌­ترین وضعیت قرار داشت. همچنین وضعیت اشتراک دانش ازلحاظ روش‌های مختلف اشتراک دانش نشان می­دهد که مطلوب‌­ترین وضعیت مربوط به دوره‌­ها و کارگاه‌­های آموزشی با میانگین 55/3، سپس سامانه اتوماسیون اداری با 51/3 و همین‌طور کیفیت ارتباطات شخصی و غیررسمی میان کتابداران با میانگین 26/3، بوده است. در یک نتیجه‌­گیری کلی، وضعیت اشتراک دانش به لحاظ فرهنگ اشتراک­‌گذاری، شرایط موجود فناوری اطلاعات و ارتباطات و روش‌­های اشتراک دانش در شرایط خوبی قرار ندارد و کتابخانه‌های عمومی اهواز، در همه بخش­‌ها، نیاز به ارتقاء و بهبود وضعیت دارند.

بررسی تأثیر رفتار شهروندی سازمانی بر ‌اشتراک‌گذاری دانش میان کارکنان زن اداره آموزش و پرورش استان مازندران

دوره 2، شماره 4، پاییز 1394، صفحه 87-106

https://doi.org/10.22054/jks.2015.2363

حسین صمدی میارکلائی، حمزه صمدی میارکلائی

چکیده هدف: هدف از پژوهش حاضر، تحلیل اثرات علّی رفتار شهروندی سازمانی و شاخص های آن بر اشتراک‌گذاری دانش میان کارکنان زن اداره آموزش و پرورش استان مازندران می‌باشد. روش: روش تحقیق حاضر، توصیفی- پیمایشی و مبتنی بر مدل معادلات ساختاری و ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه است. پایایی سوالات با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ تعیین شد و روایی پرسشنامه‌ها بوسیله خبرگان مدیریت منابع انسانی، رفتار سازمانی و مدیریت دانش مورد تائید قرار گرفت. هم‌چنین بر اساس نتایج، مسیر ارتباط متغیرهای این پژوهش تائید شد و نتایج پژوهش با استفاده از روش آماری مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شد. یافته‌ها: یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که رفتار شهروندی سازمانی پیش‌بینی کننده معنی‌داری برای اشتراک‌گذاری دانش کارکنان است (46/0=β؛ Tvalue=2/81). از طرفی همة شاخص های رفتار شهروندی سازمانی نیز بر اشتراک‌گذاری دانش کارکنان اثرگذاری علّی دارند (T ≥ 1/96). نتیجه‌گیری: براساس نتایج باید اشاره کرد که یکی از دلایلی که منجر به موفقیت دانشی سازمان‌های بزرگ می‌شود این است که آن‌ها کارکنانی با رفتار متعالی دارند؛ یعنی آن‌ها کارکنانی دارند که رفتارهای شهروندی سازمانی را از خود بروز می‌دهند.